Mae pryderon busnesau ynghylch costau yn cyrraedd y lefelau uchaf erioed wrth i fabwysiadu deallusrwydd artiffisial gyflymu

Mae busnesau'r DU yn poeni fwyfwy am gostau gweithredu cynyddol, gyda phryder am brisiau ynni a thanwydd yn cyrraedd eu lefelau uchaf ers i'r Swyddfa Ystadegau Gwladol (ONS) ddechrau eu holrhain.

Daeth data diweddaraf yr ONS wrth i'r Gronfa Ariannol Ryngwladol (IMF) adrodd y byddai economi'r DU yn tyfu'n gyflymach na'r disgwyl – 1.3% yn 2026, i fyny o'r 1% a ragwelwyd ganddi ym mis Gorffennaf. Ond fel yr ONS, dywedodd y bydd prisiau ynni a chyfraddau llog uwch yn taro'r economi yn 2027, er gwaethaf y ffigurau calonogol.

Mae'r canfyddiadau'n awgrymu bod busnesau'r DU yn wynebu cyfuniad o bwysau costau cynyddol, ansicrwydd parhaus yn y gadwyn gyflenwi a phryderon cynyddol sy'n ymwneud â'r hinsawdd, tra'u bod ar yr un pryd yn cyflymu eu buddsoddiad mewn technolegau deallusrwydd artiffisial (AI).

Mae data'r ONS ar gyfer diwedd mis Medi 2026 yn dangos bod 72% o fusnesau'n pryderu am brisiau ynni, y gyfran uchaf a gofnodwyd ers cyflwyno'r cwestiwn ym mis Mawrth 2026. Y sector llety a gwasanaethau bwyd a adroddodd y lefel fwyaf o bryder, gyda 91% o gwmnïau'n mynegi pryder.

Roedd pryderon am gostau tanwydd hyd yn oed yn fwy eang. Dywedodd bron i dri chwarter o fusnesau (73%) eu bod yn pryderu am godiadau ym mhrisiau tanwydd, y ffigur uchaf ers cyflwyno'r mesur ym mis Mai 2026. Effeithiwyd yn arbennig ar fusnesau yn y sector trafnidiaeth a storio, gyda 60% yn disgrifio eu hunain fel rhai ‘pryderus iawn’.

Cwestiynau am y gadwyn gyflenwi

Gwrthdaro rhyngwladol oedd y risg a nodwyd amlaf i gadwyni cyflenwi, gyda 32% o fusnesau'n sôn amdano, ynghyd ag aflonyddwch ar longau ar 21%. Adroddodd bron i hanner (48%) o'r busnesau sy'n cyflogi 10 neu fwy o bobl bryderon am o leiaf un ffactor a allai effeithio ar gadwyni cyflenwi, gan gynnwys materion hinsawdd, dros y flwyddyn nesaf. Er mai ychydig o newid fu i hyn ers mis Awst, roedd 17 pwynt canran yn uwch na blwyddyn ynghynt.

Mae pryderon am risgiau amgylcheddol yn cynyddu, gyda 41% o gwmnïau'n mynegi pryderon am effaith bosibl newid hinsawdd ar eu gweithrediadau. Dyma'r lefel uchaf a gofnodwyd ers mis Chwefror 2023.

Defnydd o AI yn cynyddu

Canfu'r ONS fod y defnydd o Ddeallusrwydd Artiffisial (AI) yn parhau i dyfu'n gyflym ar draws yr economi. Adroddodd tua 30% o fusnesau eu bod yn defnyddio o leiaf un math o dechnoleg AI ym mis Medi 2026, sef mwy na theirgwaith y 9% a gofnodwyd pan ofynnwyd y cwestiwn am y tro cyntaf ym mis Medi 2023. Mae'r defnydd yn arbennig o gryf ymhlith sefydliadau mwy, gyda 51% o fusnesau sy'n cyflogi 250 neu fwy o staff bellach yn defnyddio AI, o'i gymharu â 19% dair blynedd yn ôl.

Ymhlith defnyddwyr AI sydd ag o leiaf 10 o weithwyr, swyddi gweinyddol a chlerigol oedd fwyaf tebygol o gael eu heffeithio gan y dechnoleg. Nododd rhyw 38% o fusnesau mai ar y galwedigaethau hyn yr effeithiwyd fwyaf, i fyny o 35% ym mis Mehefin 2026 a 29% pan gyflwynwyd y cwestiwn ym mis Rhagfyr 2025.

I ddarllen yr adroddiad llawn, ewch i:

https://www.ons.gov.uk/businessindustryandtrade/business/businessservices/bulletins/businessinsightsandimpactontheukeconomy/latest